April 23, 2026
વિધાનસભા ચૂંટણીનો છેલ્લો તબક્કો 29 એપ્રિલે પૂર્ણ થશે. કેટલાક અહેવાલો અનુસાર, આ સમય પછી પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવમાં નોંધપાત્ર વધારો થઈ શકે છે. કોટક ઇન્સ્ટિટ્યૂશનલ ઇક્વિટીઝના અહેવાલ મુજબ, પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવમાં પ્રતિ લિટર 25 થી 28 રૂપિયાનો વધારો થઈ શકે છે. આનો અર્થ એ થયો કે હાલમાં 94-96 રૂપિયા પ્રતિ લિટર ઉપલબ્ધ પેટ્રોલ 120 રૂપિયાને વટાવી શકે છે. દેશમાં પેટ્રોલનો આટલો ઊંચો ભાવ પહેલાં ક્યારેય જોવા મળ્યો નથી.
પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવ કેમ વધી શકે છે
ખરેખર, આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ક્રૂડ ઓઇલનો ભાવ પ્રતિ બેરલ $100 થી ઉપર છે. આટલા ઊંચા ભાવે રિફાઇનિંગ કરવું અને ઓછી કિંમતે વેચવું હવે સરકારી તેલ કંપનીઓ માટે શક્ય નથી. કોટકના અહેવાલમાં જણાવાયું છે કે આ કંપનીઓ દર મહિને આશરે 27,000 કરોડ રૂપિયાનું નુકસાન સહન કરી રહી છે. આ નુકસાન જેટલું લાંબું ચાલશે, તેટલું જ તેઓ વધુ નુકસાન ભોગવશે. જોકે, સરકારે રાહત આપવાનો પ્રયાસ કર્યો છે, એક્સાઇઝ ડ્યુટીમાં પ્રતિ લિટર 10 રૂપિયાનો ઘટાડો કર્યો છે અને અણધાર્યો નિકાસ કર પણ લાદ્યો છે. પરંતુ આ પગલાં સમુદ્રમાં એક ટીપા જેવા છે. મૂળભૂત સમસ્યા, ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ અને વેચાણ ભાવ વચ્ચેનું અંતર, હજુ પણ વણઉકેલાયેલ છે.
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ બંધ થવાને કારણે પુરવઠા સંકટ
કાચા તેલના ભાવ અને પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવ વચ્ચેનો આ તફાવત કેમ આટલો વધી ગયો છે? તેનું કારણ મધ્ય પૂર્વમાં તણાવ છે. મધ્ય પૂર્વમાં વધતા તણાવને કારણે, હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ હાલમાં બંધ છે. આનાથી ક્રૂડ ઓઇલના પુરવઠામાં ભારે વિક્ષેપ પડ્યો છે. યુદ્ધવિરામ દરમિયાન ઈરાને થોડી રાહત આપી હતી, પરંતુ તણાવ ફરી વધ્યો છે. આનાથી બજારમાં ઉથલપાથલ સર્જાઈ છે અને ભાવ ઊંચા રહે છે.
ફ્યુચર્સ અને સ્પોટ પ્રાઈસ વચ્ચેનો તફાવત
કોટક રિપોર્ટ અન્ય એક ચિંતાજનક મુદ્દા પર ભાર મૂકે છે: ક્રૂડ ઓઇલના વાયદા ભાવ અને વાસ્તવિક ભાવ વચ્ચેનો તફાવત વધતો જાય છે. આ સામાન્ય રીતે ત્યારે થાય છે જ્યારે પુરવઠાનું દબાણ ચાલુ રહે છે. આનો અર્થ એ છે કે તાત્કાલિક રાહતના કોઈ સંકેતો નથી.
Trending News
ભારત પર મોટી અસર
આની સીધી અસર ભારત પર પડી રહી છે. માર્ચ-એપ્રિલમાં તેલની આયાતમાં 13-15 ટકાનો ઘટાડો થયો હોવા છતાં, દૈનિક આયાત બિલ $190-210 મિલિયન સુધી પહોંચી ગયું છે. આનો અર્થ એ છે કે ઓછી ખરીદી કરવાથી પણ ખર્ચ વધી રહ્યો છે.
ફુગાવો વધશે
હવે સામાન્ય માણસની વાત કરીએ. જેમ જેમ પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવ વધે છે, તેમ તેમ પરિવહન ખર્ચ વધે છે, ટ્રક ડ્રાઈવરો વધુ ભાડું વસૂલ કરે છે, શાકભાજી અને ફળો મોંઘા થાય છે, અને ડિલિવરી ચાર્જ વધે છે. પરિવહન ભાવમાં આ વધારાથી તમામ ઉત્પાદનોના ભાવ વધશે. રિપોર્ટમાં એમ પણ સૂચવવામાં આવ્યું છે કે પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવમાં વધારો એક જ વારમાં નહીં, પરંતુ અનેક તબક્કામાં થશે. સરકાર, ફુગાવાની ચિંતાને ધ્યાનમાં રાખીને, ધીમે ધીમે ભાવ વધારવા માંગશે. જો કે, વાસ્તવિકતા એ છે કે વહેલા કે મોડા સામાન્ય માણસે આ બોજ સહન કરવો પડશે.