July 04, 2026
કેન્દ્ર સરકાર દેશમાં વૈકલ્પિક ઇંધણના ઉપયોગને પ્રોત્સાહન આપવા માટે વધુ એક મોટું પગલું ભરી રહી છે. પેટ્રોલમાં ઇથેનોલની રજૂઆત બાદ, સરકાર હવે ડીઝલમાં 15% સુધી આઇસોબ્યુટેનોલના મિશ્રણને મંજૂરી આપવાની તૈયારી કરી રહી છે. આ માહિતી કેન્દ્રીય માર્ગ પરિવહન અને રાજમાર્ગ મંત્રી નીતિન ગડકરીએ આપી હતી.
કેન્દ્રીય મંત્રીએ શું કહ્યું?
કેન્દ્રીય મંત્રી ગડકરીએ જણાવ્યું હતું કે સરકાર આયાતી અશ્મિભૂત ઇંધણ પર નિર્ભરતા ઘટાડવા માટે પ્રયાસો વધુ તીવ્ર બનાવી રહી છે અને તેના બાયોફ્યુઅલ કાર્યક્રમના આગામી તબક્કાની તૈયારી કરી રહી છે. ગડકરીએ જણાવ્યું હતું કે ઇથેનોલને સીધા ડીઝલ સાથે ભેળવી શકાતું નથી, તેથી સરકાર ઇથેનોલમાંથી આઇસોબ્યુટેનોલ ઉત્પન્ન કરવાની તકનીક પર કામ કરી રહી છે. તેમણે વધુમાં જણાવ્યું હતું કે આઇસોબ્યુટેનોલ ડીઝલનો વિકલ્પ બની શકે છે અને સરકાર આ દિશામાં આગળ વધી રહી છે. તેમણે જણાવ્યું હતું કે આઇસોબ્યુટેનોલ ડીઝલનો અસરકારક વિકલ્પ બની શકે છે અને ઉર્જા સુરક્ષાને મજબૂત બનાવશે.
ગડકરીએ જણાવ્યું હતું કે આ તકનીકે પાયલોટ પ્રોજેક્ટ્સ દરમિયાન સારા પરિણામો દર્શાવ્યા છે, જે આગામી વર્ષોમાં વ્યાપકપણે અપનાવવાની સંભાવના દર્શાવે છે. તેમણે કહ્યું, “અમે 100% ઇથેનોલ અને આઇસોબ્યુટેનોલ પર બે જનરેટર સેટ સફળતાપૂર્વક ચલાવ્યા છે. આ સાબિત કરે છે કે આ ઇંધણ પર ચાલી શકે તેવા એન્જિનો વિકસાવી શકાય છે.”
Trending News
આઇસોબ્યુટેનોલ શું છે?
આઇસોબ્યુટેનોલને આગામી પેઢીનું બાયોફ્યુઅલ માનવામાં આવે છે. તેમાં ઉચ્ચ ઉર્જા ઘનતા છે અને તે હાલના ડીઝલ એન્જિનો સાથે સારી રીતે કામ કરે છે. તે ઘણા પરંપરાગત બાયોફ્યુઅલ કરતાં ઓછું ઉત્સર્જન ઉત્પન્ન કરે છે. નીતિ નિર્માતાઓ માને છે કે તેનો વ્યાપક ઉપયોગ ભારતની ક્રૂડ ઓઇલ આયાત પર નિર્ભરતા ઘટાડી શકે છે અને સ્થાનિક રીતે ઉત્પાદિત બાયોફ્યુઅલની માંગમાં વધારો કરી શકે છે.
ગડકરીનું નિવેદન એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે પેટ્રોલિયમ અને કુદરતી ગેસ મંત્રાલયે તાજેતરમાં E20 ઇથેનોલ મિશ્રણ કાર્યક્રમ અંગે સોશિયલ મીડિયા પર ફરતા દાવાઓને રદિયો આપ્યો હતો. પેટ્રોલિયમ અને કુદરતી ગેસ મંત્રાલયે 10 મુદ્દાઓમાં સ્પષ્ટતા કરી હતી કે આ કાર્યક્રમ વૈજ્ઞાનિક અભ્યાસ, વૈશ્વિક અનુભવ અને નિયમનકારી સલામતી પર આધારિત છે. આ કાર્યક્રમ હેઠળ, પેટ્રોલ સાથે 20 ટકા સુધી ઇથેનોલ ભેળવવામાં આવે છે. મંત્રાલયે એવા દાવાઓને નકારી કાઢ્યા કે એક લિટર ઇથેનોલનું ઉત્પાદન કરવા માટે 10,000 લિટર પાણીની જરૂર પડે છે અને જણાવ્યું હતું કે દેશની ખાદ્ય સુરક્ષા જરૂરિયાતો પૂરી કર્યા પછી બચેલા વધારાના ચોખાનો જ ઇથેનોલ ઉત્પાદન માટે ઉપયોગ થાય છે.