April 01, 2026
હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ બંધ થવાથી ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં વધારો થયો છે. આ વાત વિશ્વભરના દેશોમાં તેલ અને ગેસના ભાવમાં થયેલા વધારામાં પ્રતિબિંબિત થઈ રહી છે. ગયા મહિને, સરકારે 14.2 કિલોગ્રામના ઘરેલુ LPG સિલિન્ડરના ભાવમાં ₹60નો વધારો કર્યો હતો. યુદ્ધ શરૂ થયું ત્યારથી, કોમર્શિયલ ગેસ સિલિન્ડરના ભાવમાં બે વાર વધારો કરવામાં આવ્યો છે. 1 એપ્રિલે, સરકારે ઘરેલુ ગેસ સિલિન્ડરના ભાવમાં કોઈ ફેરફાર કર્યો નથી. સરકારે જણાવ્યું હતું કે તેલ કંપનીઓને પ્રતિ સિલિન્ડર ₹380નું નુકસાન થઈ રહ્યું છે.
સરકારી નિવેદનમાં એ પણ નોંધવામાં આવ્યું છે કે ભારતમાં ભાવ પડોશી દેશો પાકિસ્તાન, નેપાળ અને બાંગ્લાદેશ કરતા નોંધપાત્ર રીતે ઓછા છે. બુધવારે સવારે (1 એપ્રિલ) તેલ કંપનીઓએ 19 કિલોગ્રામના સિલિન્ડરના ભાવમાં ₹200નો વધારો કર્યો હતો, જેનાથી કિંમત ₹2,000ને પાર થઈ ગઈ હતી. પેટ્રોલિયમ મંત્રાલયે તેના X હેન્ડલ પર શેર કરેલા એક નિવેદનમાં જણાવ્યું હતું કે સ્થાનિક બજારમાં વેચાતા દરેક 14.2 કિલોગ્રામના સિલિન્ડરને ₹380નું નુકસાન થઈ રહ્યું છે. જો આ સ્થિતિ મે 2026 સુધી ચાલુ રહેશે, તો તેલ કંપનીઓ (OMCs) નું નુકસાન વધીને ₹40,484 કરોડ થશે.
પ્રતિ સિલિન્ડર કેટલું નુકસાન?
સ્થાનિક બજારમાં 14.2 કિલોગ્રામના LPG સિલિન્ડરની વાસ્તવિક કિંમત: ₹1,293
સામાન્ય ગ્રાહકો દ્વારા ચૂકવવામાં આવતી કિંમત: ₹913
બે કિંમતો વચ્ચેનો તફાવત (નુકસાન): પ્રતિ સિલિન્ડર ₹380
PMUY લાભાર્થીઓને ₹613 માં સિલિન્ડર મળે છે. આ સરકારના નુકસાનમાં વધુ વધારો કરે છે.
સિલિન્ડરના ખર્ચમાં વધારાનું વાસ્તવિક કારણ હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ બંધ થવું છે. આ દરિયાઈ માર્ગ બંધ થવાથી વૈશ્વિક LPG પુરવઠામાં 20 થી 30 ટકાનો ઘટાડો થયો છે. પરિણામે, સાઉદી કરારના ભાવમાં પણ નોંધપાત્ર વધારો જોવા મળ્યો છે. પેટ્રોલિયમ મંત્રાલયે જણાવ્યું હતું કે સરકાર જાણી જોઈને સ્થાનિક LPG સિલિન્ડરના ભાવમાં વધારો કરી રહી નથી. આ પાછળ સરકારનો હેતુ સામાન્ય પરિવારો પર ફુગાવાનો બોજ ન નાખવાનો છે. આ સ્પષ્ટપણે દર્શાવે છે કે આંતરરાષ્ટ્રીય ભાવ વધારાનો બોજ તેલ કંપનીઓ અને સરકાર ભોગવી રહી છે.
Trending News
કયા વર્ષમાં કેટલું નુકસાન થયું?
ગયા નાણાકીય વર્ષ 2025-26 માં LPG પર કુલ નુકસાન: રૂ. 60,000 કરોડ.
આ વર્ષે, ફક્ત એપ્રિલ-મે મહિનામાં જ નુકસાનનો આંકડો રૂ. 40,484 કરોડ હોવાનો અંદાજ છે.
ઇન્ડિયન ઓઇલ, BPCL અને HPCL ને નુકસાન. આ ખર્ચનો અમુક ભાગ સરકાર ભોગવશે.
સરકારે સ્પષ્ટપણે જણાવ્યું છે કે ઘરેલુ રસોઈ ગેસનો ભાવ સામાન્ય માણસ માટે પોસાય તેવો રાખવામાં આવશે. પીએમ મોદીએ પણ આનો ઉલ્લેખ કર્યો હતો. ભારતમાં ઘરેલુ સિલિન્ડરની કિંમત પડોશી દેશો કરતા ઘણી ઓછી છે. ચાલો જાણીએ ભારતના પડોશી દેશોમાં LPG સિલિન્ડરના ભાવ:
પાકિસ્તાન: ₹1,046
શ્રીલંકા: ₹1,242
નેપાળ: ₹1,208
જો નજીકના ભવિષ્યમાં હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ ખુલશે, તો આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં કિંમતો ઘટશે, જેનાથી નુકસાનમાં ઘટાડો થવાની સંભાવના છે. સરકાર તેલ કંપનીઓ દ્વારા નુકસાન સહન કરી રહી છે. સરકારના આ પગલાનો હેતુ સામાન્ય માણસના રસોડાના બોજમાં વધારો ન થાય તે સુનિશ્ચિત કરવાનો છે.