ખેડૂતો આનંદો : 17 વર્ષના સંશોધન બાદ હાઇબ્રિડ કપાસના બિયારણ તૈયાર, ખેડૂતો સુધી પહોંચવામાં આટલો સમય લાગશે.

ગ્વાલિયરની રાજમાતા વિજયારાજે સિંધિયા કૃષિ યુનિવર્સિટી સાથે સંલગ્ન ખંડવા કૃષિ કોલેજ અને સંશોધન સંસ્થામાં કપાસના સંકર બીજની નવી જાત તૈયાર કરવામાં આવી છે. તેના ગુણધર્મોને…

ગ્વાલિયરની રાજમાતા વિજયારાજે સિંધિયા કૃષિ યુનિવર્સિટી સાથે સંલગ્ન ખંડવા કૃષિ કોલેજ અને સંશોધન સંસ્થામાં કપાસના સંકર બીજની નવી જાત તૈયાર કરવામાં આવી છે. તેના ગુણધર્મોને કારણે તે ખેડૂતોની આવકમાં વધારો કરી શકે છે.

આ વેરાયટી તૈયાર કરવામાં કૃષિ વૈજ્ઞાનિકોને 17 વર્ષ લાગ્યા હતા. તેને ખેડૂતો સુધી પહોંચવામાં હજુ એક વર્ષ લાગી શકે છે, કારણ કે માતૃ બીજને અંતિમ પરીક્ષણ માટે ભારતીય કૃષિ સંશોધન પરિષદને મોકલવામાં આવ્યું છે. ત્યાંથી લીલી ઝંડી મળતાની સાથે જ ખેડૂતો માટે બીજ ઉત્પાદનનું કામ શરૂ કરવામાં આવશે.

ફાઇબરની લંબાઈ અને ઉપજ વધુ હશે
ખંડવા એગ્રીકલ્ચર કોલેજના વૈજ્ઞાનિક અને સંશોધક ડૉ. દેવેન્દ્ર શ્રીવાસ્તવ કહે છે કે આ હાઇબ્રિડ બિયારણમાંથી પ્રતિ હેક્ટર 20 ક્વિન્ટલ સુધીની ઉપજ મળશે અને તેના ફાઇબરની લંબાઈ સામાન્ય કરતાં 32 ટકા વધુ હશે. આ પહેલા, વર્ષ 2006 માં, JKHY-1 વિવિધતા રજૂ કરવામાં આવી હતી, તેની ફાઈબર લંબાઈ 28 ટકા જેટલી વધુ હતી અને તેની ઉપજ 12 થી 14 ક્વિન્ટલ પ્રતિ હેક્ટર હતી. આ લાભો ઉપરાંત સારી વાત એ છે કે બજારમાં ખાનગી કંપનીઓનો ઈજારો ખતમ થઈ જશે, કારણ કે ખાનગી કંપનીઓ કપાસના બીટી હાઈબ્રિડ બિયારણ મોંઘા ભાવે વેચી રહી છે.

હાઇબ્રિડ બીજનું નામ- KHH-VS-1318-1
BT એટલે અનેક જાતોને મિશ્રિત કરીને નવી વેરાયટી બનાવવી. આ બિન-બીટી (શુદ્ધ જાત) સંકર બીજ છે. હવે જો બધું બરાબર પાર પડશે તો આવતા વર્ષે આ હાઇબ્રિડ કપાસનું બિયારણ ખેડૂતોને સસ્તા ભાવે ઉપલબ્ધ થશે. માતૃ બીજનું નામ KHH-VS-1318-1 રાખવામાં આવ્યું છે.વૈજ્ઞાનિકોએ 17 વર્ષના સંશોધન બાદ તૈયાર કરાયેલા આ હાઇબ્રિડ બીજને KHH-VS-1318-1 નામ આપ્યું છે. પહેલા તેને મધ્યપ્રદેશના ખંડવા, ખરગોન, બરવાની, ધાર વગેરેના ખેડૂતોને ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવશે. તેનો ઉપયોગ દેશના તમામ ભાગોમાં થઈ શકે છે.

નવી જાત પર જીવાતોની અસર ઓછી થશે
ડો.દેવેન્દ્ર શ્રીવાસ્તવે આ સંશોધન ખંડવા કૃષિ કોલેજના ડીન ડો.દીપક હરી રાનડેના નિર્દેશનમાં કર્યું છે. જીવાતની અસર ઓછી થશે.કૃષિ વૈજ્ઞાનિકોના મતે નવી જાત પર જીવાતની અસર ઓછી થશે, જેના કારણે પાક મોસમી રોગોથી મુક્ત રહેશે. હાલમાં કપાસના પાક પર જંતુનાશક દવાઓનો મોટા પ્રમાણમાં છંટકાવ કરવો પડે છે જેના કારણે તેની કિંમત વધી જાય છે. નવી વેરાયટી ખેડૂતોના ખર્ચમાં ઘટાડો કરશે.

રાજમાતા વિજયરાજે સિંધિયા કૃષિ યુનિવર્સિટીના વાઇસ ચાન્સેલર ડૉ.અરવિંદ શુક્લાએ જણાવ્યું હતું કે ભારતીય કૃષિ સંશોધન પરિષદમાં કપાસની નવી જાતની ગુણવત્તા અને ઉપજની ચકાસણી કરવામાં આવશે. જો બધું બરાબર રહેશે તો ખેડૂતોને ટૂંક સમયમાં હાઇબ્રિડ બિયારણ મળશે.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *